De Belgische start-upscene: wie trekt aan de touwtjes?

In de VS staat een handvol voormalige PayPal-medewerkers aan de wieg van tal van grote technologiebedrijven. Concentreert ook ons Belgische ecosysteem van start-ups zich rond enkele sleutelfiguren? Sirris zocht het uit.

In 2007 verschenen ze in ware gangsterstijl in het Amerikaanse Fortune Magazine: ex-PayPal-medewerkers die na de verkoop van het betaalsoftwarebedrijf hun schouders onder technologiekleppers als YouTube, Yelp, LinkedIn, Yammer, SpaceX en Tesla Motors zetten. Sindsdien staan ze bekend als de PayPal-maffia.

Ook ons land kent een bloeiende start-upscene en een divers landschap van incubatoren en acceleratoren. Om dat ecosysteem bloot te leggen, brachten we connecties tussen personen (blauw), instituten (groen), fondsen (rood) en bedrijven (geel) in kaart. Hoe groter de bol, hoe meer connecties de persoon of organisatie heeft binnen het netwerk. Het resultaat is verrassend: ook het Belgische start-upnetwerk blijkt geconcentreerd rond enkele sterke figuren.

Select clubje

De best geconnecteerde personen in het start-upecosysteem zijn:

1.Michel Akkermans (investeringsbedrijf Pamida, ex-topman van Clear2Pay)
2.Luc De Vos (Finactum, Oxynade, CarsOnTheWeb …)
3.Jurgen Ingels (SmartFin Capital, The Glue, ex-Clear2Pay …)
4.Jan Vorstermans (Qunova, ex-COO van Telenet)
5.Bart Becks (Angel.me)

In de overgrote meerderheid van de gevallen is de aard van de connectie een zitje in de raad van bestuur, gevolgd door investeringen. Het schaarse aanbod van ervaring, kennis en kapitaal vinden dus hun weg naar een select clubje van technologiebedrijven. En dat vergroot drastisch hun slaagkansen. Je vindt deze vijf heren trouwens ook vaak terug in het bestuur van onderzoeksinstellingen, zoals iMinds.

Opmerkelijk: ook nieuwkomer Marc Coucke nestelt zich al meteen middenin het netwerk.

Aparte ecosystemen

Het meeste geconnecteerde instituut is het onderzoekscentrum iMinds. Na Volta Ventures is Hummingbird Ventures het meest geconnecteerde investeringsfonds, al kende ook Duval Union de voorbije twee jaar een spectaculaire opgang.

Ook opvallend: de netwerken van imec en iMinds vertonen weinig overlap, hoewel dit toch de twee Belgische technologische onderzoeksinstellingen bij uitstek zijn. Imec heeft wel een sterke troef in handen: met Michel Akkermans heeft het Leuvense onderzoekscentrum immers de best geconnecteerde persoon van het hele ecosysteem in zijn raad van bestuur.

De kweekvijvers

Telecombedrijven als Telenet en het vroegere Skynet blijken een prima humuslaag te vormen voor technologieondernemers. Maar de grootste broeihaarden voor ondernemend talent blijken toch het voormalige socialenetwerkbedrijf Netlog en informaticaspeler Porthus.

Start-ups Sparkcentral en Scanadu slagen er dan weer in om Belgisch kapitaal te mobiliseren richting Silicon Valley, niet toevallig met een sterk overlappend netwerk.

Scheiding Vlaanderen-Wallonië

Brussel en Vlaanderen zijn vooral dankzij serieondernemers Jean en José Zurstrassen verbonden. Hoewel de broers ook connecties hebben met de Waalse start-upscene, zoals de Luikse incubator LeanSquare, zijn er minder banden tussen het Vlaamse en Waalse ecosysteem dan met de Belgen in Silicon Valley.

Conclusie?

Hoewel ons Belgische ecosysteem (voorlopig) weinig voorstelt in vergelijking met het Amerikaanse, zijn er markante gelijkenissen. De verbindingen tussen entrepreneurs, investeerders en onderzoekers, een typisch Slilicon Valley-fenomeen, bestaan ook bij ons. Met als kloppend hart een handvol essentiële sleutelfiguren. Of die sterk genetwerkte start-up-ecosystemen wereldwijde constanten zijn? Food for thought … en voor verder onderzoek!