Biokunststof uit rioolwater

In Nederland werd onlangs de eerste kilogram PHA gepresenteerd, die met bacteriën uit rioolwater is gemaakt. Dit volledig biologisch afbreekbaar kunststof is het resultaat van een proefproject, dat heel wat mogelijkheden biedt voor industrie en milieu. Ook in Brussel loopt al enige tijd een soortgelijk project.

Noord-Brabant

De proef binnen het Phario-project, die plaatsvond in de rioolwaterzuiveringsinstallatie Bath in het Nederlandse Rilland, laat zien dat het mogelijk is om rioolwater te gebruiken als bron voor nieuwe, duurzame grondstoffen. Slib, het restproduct dat ontstaat door het zuiveren van rioolwater, kan op die manier worden omgezet in een duurzaam product: vetzuren worden uit het slib gefilterd en vermengd met bacteriën die het omzetten in biopolymeren, de basis voor biokunststof. Het ging om een kleinschalige proef, waarin de techniek wereldwijd voor het eerst werd toegepast.

De Nederlandse waterschappen (d.i. regionale overheidsorganen die bestuurlijk verantwoordelijk zijn voor de waterhuishouding in een gebied) en hun partners lieten zo zien dat de (grootschalige) productie en afzet van PHA een succes kan worden. Bovendien doen ze met deze proef heel wat technische kennis en ervaring op met de markt voor biokunststoffen. Momenteel wordt onderzocht  hoe groot de vraag is en wat afnemers uiteindelijk extra willen betalen voor producten van biokunststoffen ten opzichte van de standaard kunststofproducten, vervaardigd uit olie. De eerste batch moet alvast aantonen welke kwaliteit haalbaar is.

Momenteel worden enkele kilo's per week geproduceerd, maar dit kan worden opgeschaald naar een productie van 2.000 ton per jaar.

Brussel

In het Brusselse waterzuiveringsstation Aquiris zet een pilootinstallatie al sinds 2010 afvalwater met succes om tot biokunststof. De rioolwaterzuiveringsinstallatie gebruikt ook hier bacteriën voor de productie van biopolymeren. Het afvalwater van Brussel, met een populatie van 1,1 miljoen inwoners, heeft volgens het Brusselse waterzuiveringsstation het potentieel zo'n 20.000 ton biokunststof per jaar te leveren. Na het proefproject wil Aquiris samenwerken met investeerders om het project grootschaliger van de grond te krijgen.

Potentieel van PHA

PHA (polyhydroxyalkanoaat) is een milieuvriendelijke grondstof, die onder natuurlijke omstandigheden binnen een jaar afbreekt  (terwijl olie gebaseerde kunststoffen daar enkele decennia over doen). Het materiaal is behoorlijk duur in productie. Door het via bacteriën uit rioolwater te produceren, zouden de productiekosten dalen.

De markt voor PHA groeit gestaag. PHA wordt vandaag onder meer gebruikt in hechtdraad bij chirurgische ingrepen, maar ook voor verpakkingen van consumentenproducten en landbouwplastic. Wereldwijd wordt een toename in de vraag naar PHA’s verwacht. Op termijn zou PHA zelfs kunnen bijdragen tot een oplossing voor de 'plastic soup' in de wereldzeeën.

Een bijkomend voordeel van biokunststof dat uit rioolwater vervaardigd is door bacteriën, is dat het niet concurreert met de voedselketen. Het huidige PHA-biokunststof, afkomstig uit landbouwproducten, doet dat immers wel.

Tags: